16 juni 2009

Aflevering 021: De familie Vandenkerckhove I

In het Gent van de 19de eeuw was de familie Vandenkerckhove niet onopgemerkt. (Let op: al naargelang de bron vind je verschillende schrijfwijzen: Van De Kerckhove of Vandekerckhove. Wij gebruiken de schrijfwijze die terug te vinden is in de kieslijsten van 1878 en op de verschillende akten.) Vader Emmanuel Vandenkerckhove richtte in 1825 zijn werkhuis langs de Coupure Links in Gent op. Het werd door zijn zoon, ondernemer en liberaal senator, Prosper (°23 oktober 1837) in 1860 overgenomen. Het bedrijf stelde tentoon op de wereldtentoonstelling van 1867 in Parijs en verwierf hierdoor wereldfaam. Prosper Vandenkerckhove maakte op deze tentoonstelling ook kennis met de Corliss-stoommachine en zag er onmiddellijk de voordelen van in. Hij sloot met Corliss een contract af, waardoor hij de licentie voor deze uitvinding voor gans Europa verwierf. De krachtigste machine die ooit geleverd werd door Prosper had een vermogen van 24.950 pK. Ze was bestemd voor de Allgemeine Elektrizitäts-Gesellschaft te Berlijn. Door haar succes moest het atelier bijna jaarlijks worden uitgebreid. Rond 1930 nam het bedrijventerrein dan ook nagenoeg het ganse huizenblok tussen de Raes van Gaverestraat, Coupure Links en de Heilig Bloedsteeg in (zie ook het stadsplan bijgevoegd bij de vorige aflevering). In 1872 telde het bedrijf 318 werknemers. De omvorming tot naamloze vennootschap gebeurde in 1891. Het bedrijf heette van toen af Anciens Ateliers Vandenkerckhove.

Emmanuel had nog een andere en oudere zoon: Jacques Vandenkerchove (°11 augustus 1828), in het Gentse beter bekend als “Jock”. Jacques was een imposante verschijning, groot en struis gebouwd. Hij was ongehuwd en woonde sinds ongeveer 1880 samen met Mej. V. W. en haar zoon in de Lammerstraat (Lamstraat, Lammestraat, Rue de l’Agneau) 25 te Gent (zie ook hier het stadsplan). Ook Jacques was een ondernemer. Zo was hij eigenaar van één van de belangrijkste spinnerijen van de stad. Deze spinnerij (ook gelegen in de Lammerstraat) werd bij een brand in de winter van 1887 volledig verwoest. Jacques kreeg van de stad geen hernieuwde uitbatingsvergunning aangezien men de fabrieksgebouwen uit de stad wilde bannen en omdat de Lammerstraat een belangrijke verbinding vormde tussen het historische centrum en het Zuiden van de stad met o.a. het station. Bij de afbraakwerkzaamheden van de afgebrande spinnerij kwamen 4 arbeiders om het leven door een instorting. Er zou Jacques echter nog meer onheil te wachten staan…